Một ngày không đẹp trời là mấy, tự nhiên cơ thể có các triệu chứng kiểu như: Đột nhiên bị sốt nhẹ, sổ mũi, rờn rợn trong người và da nổi mẩn đỏ 3-4 ngày (bắt đầu bằng chùm nhỏ sau đó thành mụn nước, đóng vẩy) – chúc mừng các anh chị khả năng cao đã quay vào ô thủy đậu.
Thuỷ đậu là bệnh lây nhiễm do Varicella zoster virus gây ra. Nhiều người bị mắc thủy đậu sẽ bình phục mà không bị biến chứng nhưng đôi khi đời không như mơ và tình không như thơ. Có trường hợp bệnh thủy đậu dẫn tới những biến chứng trầm trọng hơn, chẳng hạn ảnh hưởng hệ thần kinh (teo vỏ não, động kinh), mắt (teo mống mắt, đục thuỷ tinh thể), cơ xương (thiểu sản chi, thiểu sản cơ), hệ tim mạch, hệ tiêu hoá, hệ tiết niệu sinh zục…
Lưu ý đây là bệnh lây nhiễm, đi qua các con đường dịch văng ra khi ho, tiếp xúc các mụn nước (ngay cả khi đã đóng vẩy cứng). Thông thường các triệu chứng bệnh sẽ xuất hiện trong 2 tuần, sau khi người bệnh tiếp xúc với siêu vi khuẩn gây bệnh. Ai bị rồi thì cơ thể tạo ra miễn dịch nên hiếm khi lại bị mắc thủy đậu lần hai.
Sau khi người bệnh bị bệnh thuỷ đậu đã khỏi thì vẫn còn một số virus Varicella tồn tại ở trạng thái tiềm tàng nhưng không gây bệnh. Các virus này cư trú ở các hạch thần kinh trong nhiều tháng, nhiều năm. Khi gặp các điều kiện thuận lợi như: suy giảm miễn dịch, các sang chấn tinh thần hoặc suy nhược cơ thể… loại virus này sẽ tái hoạt.
Bọn mất nết nhân lên và phát triển lan truyền ra các đầu dây thần kinh cảm giác làm tổn thương niêm mạc, da từ đó gây nên bệnh zona. Đó chính là lý do mà zona là một bệnh ngoài da nhưng lại có tổn thương gốc ở dây thần kinh. Tình trạng bị đau rát và ngứa ran đi đôi với mẩn đỏ có thể kéo dài trong nhiều tuần lễ hay nhiều tháng sau khi mẩn đỏ đã biến mất.
Nếu không được điều trị đúng cách, zona thần kinh có thể dẫn đến các biến chứng như viêm kết mạc, giác mạc, viêm màng bồ đào, rối loạn tiết niệu trực tràng, liệt mặt, viêm não, màng não. Biến chứng đáng sợ nhất là đau sau zona, thường gặp ở người cao tuổi, có làn da khô, mỏng. Đây là tình trạng đau dai dẳng theo khoanh da sau khi mụn nước đã lành (4-6 tuần), rất khó trị.
Anh chị hình dung lúc này bệnh nhân phải chịu những cơn đau liên tục như bị ai đó cầm dao cắt vào từng thớ thịt, cảm giác thống khổ này kéo dài vài tháng, vài năm hoặc suốt đời.
Có thể khẳng định rằng cách hiệu quả nhất để phòng ngừa thủy đậu là tiêm phòng thủy đậu. Hiện tại không có vắc-xin phòng bệnh zona. Vắc-xin ngừa thủy đậu tất nhiên không thể ngừa được zona nhưng ngừa mắc bệnh thuỷ đậu, qua đó góp phần ngừa được nguy cơ virus Varicella tái hoạt gây zona.
Nên tiêm mấy mũi?
Nếu đọc trên mạng, chúng mình sẽ thấy ở 1 số nước khuyến cáo tiêm 1 liều nhưng dựa trên tình hình dịch tễ tại VN thì trẻ em, người lớn nên tiêm đầy đủ 2 liều để đạt hiệu quả tối ưu.
Tiêm ở đâu cho thuận tiện, nhanh chóng và hiệu quả?
Hiện nay tại Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC trên cả nước đang triển khai tiêm chủng đầy đủ 3 loại vắc xin loại phòng bệnh thủy đậu dành cho trẻ em và người lớn, trong đó vắc xin thuỷ đậu thế hệ mới Varilrix (Bỉ) tiêm sớm cho trẻ từ 9 tháng tuổi và người lớn, vắc xin Varivax (Bỉ) và Varicella (Hàn Quốc) tiêm cho trẻ từ 12 tháng tuổi và người lớn.
Về khả năng, tiềm lực và quy trình tiêm chủng của VNVC thì chắc có lẽ Anh Ba không cần giới thiệu nữa.
Với chi phí chỉ bằng một bữa nhậu bình dân. Chúng mình sẽ được tiêm đầy đủ 2 mũi vắc-xin giúp phòng bệnh thủy đậu. Phòng ngừa những biến chứng kinh khủng suốt cuộc đời do thủy đậu gây ra.
“Tiêm chủng một lần để đừng phải uống thuốc nhiều lần” nên trở thành một slogan mang tính chân lý cho sự nghiệp phát triển y tế dự phòng của nước nhà.
————————————————————————
* Các bài viết trên trang Facebook này chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.
#Anh Ba Sài Gòn
Tin cùng chuyên mục:
Những ca khúc hay nhất của Hamlet Trương
Bàu Trắng – Bình Thuận
Đường biển Cà Ná – thiên đường trên mây
Tryền thuyết vua Lê Lợi gặp Nguyễn Xí